« VeiligheidOpgelucht »

Sinterklaas

Permalink 02/06/09 00:04, by admin, Categories: Algemeen

Juist in deze tijd waarin inspiratie zo belangrijk is met al die surprises en gedichten, was mijn schrijfader verstopt. Ik heb daarom wat oude informatie over sinterklaas bij elkaar gezocht die ik in de loop van de jaren her en der vandaan had gesprokkeld. Het kan dus zijn dat iemand zijn eigen woorden herkent, dan ben ik hem of haar dank verschuldigd.

Sint Nicolaas, Bisschop van Myra was de beschermheilige van kinderen, pasgetrouwden, reizigers, zeelieden en marktkooplui. Er gaan allerlei legenden over zijn goedgevendheid. Een ervan is als volgt: Hij kwam eens bij een huis langs waar een arme familie woonde met drie dochters. Hij hoorde de dochters huilen. Zij konden niet trouwen, want ze hadden geen bruidsschat. Sint Nicolaas gooide toen drie beurzen met goud naar binnen.

Rond 1100 verspreidde de verering van Sint Nicolaas zich vanuit Europa naar IJsland en Rusland. Langs de kusten van de Noordzee, de Baltische zee en de grote Europese rivieren werden Klaaskerken gebouwd voor zeelieden. Zij en hun families zegden daar hun gebeden voor een behouden reis.

In West-Europa werd Nicolaas van Myra Sinterklaas, terwijl hij in Noord-Europa en Noord Amerika nu bekend is als Santa Claus.

Nicolaas is de patroonheilige van Amsterdam. In 1325 werd de Oude Kerk op het Oude Kerkplein ingewijd met Sint Nicolaas als beschermheilige. Op zijn naamdag - 6 december (de dag dat hij stierf) - kregen de kinderen na de mis wat geld en kleine cadeautjes. Dit is de grondslag voor ons huidige Sinterklaasfeest. In het begin van de vijftiende eeuw werd op De Dam in Amsterdam ieder jaar een grote Sint Nicolaas markt gehouden op 6 december. Bakkers verkochten speculaas, amandelbrood en marsepein.

Amsterdammers werden in die tijd Sinterklaasmannen en Koeketers genoemd en zij waren trots op die bijnamen.
In de Oude Kerk stond een zilveren beeld van Sint Nicolaas. Bij de Reformatie (toen het Katholicisme werd verboden) werd het beeld omgesmolten tot munten. Speculaas werd verboden en de Sinterklaasmarkt moest vroeger sluiten. Sint Nicolaas werd echter aanbeden als nooit voorheen. Tot 1648 vonden de gelovigen hun weg naar "Onze Lieve Heer op Zolder", een katholieke schuilkerk (nu een museum).

In 1887 werd de Nieuwe Sint Nikolaaskerk ingewijd. Aan de voorkant kijkt een groot standbeeld (niet van zilver deze keer) uit over het IJ.

Sinterklaas komt tegenwoordig rond 15 november vanuit Spanje naar Nederland met zijn knechten. Myra was Turks toen hij leefde, dus zijn knechten zijn Moren.

Omdat Nicolaas begraven was in een Italiaans graf onder Spaanse noemer, was het niet anders voor de Nederlanders dan dat hij uit Spanje kwam, en aannemelijk uit de zelfde stad als Philips de tweede, Madrid. Wist men veel waar Spanje lag?

Een klein stukje sinterklaasgeschiedenis kan natuurlijk niet zonder sinterklaasliedje. Een van de meest bekende is: hoor wie klopt daar. Ik weet zeker dat niemand wil dat ik dat ga zingen, maar een van de regels luidt: 't is een vreemde zeker, 'k zal hem gauw eens vragen naar zijn naam. En Sinterklaas wordt binnengelaten en welkom geheten.

Een gebaar vol vertrouwen, wat we in de huidige tijd niet gauw meer zullen maken. Maar misschien moesten we dat toch eens doen. Misschien niet direct een vreemde, maar geef met sinterklaas eens een aardigheidje aan de buurman met wie je nog nooit een woord gewisseld heb. Vraag hem en zijn familie eens op de koffie. En vraag hem naar zijn naam. Dan is het al gauw geen vreemde meer.

Christa, december 2005

No feedback yet

Een plekje waar ik al mijn columns kwijt kan, oud en nieuw. De meeste zijn columns die ik gemaakt heb voor Radio Discus.

Columns

Search

XML Feeds

blogging tool