« De samenvatting van het waaromKinderen »

ADHD

Permalink 04/12/09 12:25, by christa, Categories: Algemeen

ADHD-ers verschillen net zoveel van elkaar als gewone mensen. Er zijn veel overeenkomsten, maar even zovele verschillen. Vrouwen met ADHD zijn dan vaak weer heel anders dan mannen met ADHD. Zeker vrouwen van mijn leeftijd. Want in de tijd dat ik opgroeide, had ik gewoon de kans niet om ADHD-gedrag te botvieren. Ik was dan wel een wildebras en een struikelaar, maar over het algemeen deed ik toch wel erg mijn best om niet al te druk te zijn.

Daarna, pakweg vanaf mijn twintigste, ben ik samen met een vriendin acht jaar telefoniste/receptioniste geweest. Zij is twintig jaar ouder dan ik en ze heeft geen ADHD. Ze komt wel uit een druk gezin met vijf kinderen. Zij heeft me acht jaar lang dag-in-dag-uit getraind op het niet in de rede vallen van mensen, het niet inbreken in andermans gesprekken, het maken van werklijsten, het afwerken van werklijsten. Ziekmelden mocht ik me niet, tenzij ik echt ziek was. Maar ik mocht wel 'spijbeldagen' opnemen. Omdat we vriendinnen waren en we elkaar ook privé zagen, hielp ze me met onze financiën op een rijtje zetten, een budget maken en min of meer handhaven, huishoudelijke zaken op orde krijgen. Kortom: zij was mijn ADHD-coach lang voor ik wist dat ik ADHD had.

Het was niet mijn eerste baan, het was wel mijn eerste lange baan. Ik heb er later nog twee gehad die lang duurden. De ene was in een hotelwinkel, souvenirs verkopen aan mensen uit de hele wereld, die altijd in een goed humeur zijn en altijd in voor een praatje. Mijn werktijden waren 's morgens van acht tot elf en 's avonds van vijf tot tien. Dus geen negen-tot-vijf baan, en niet lang genoeg om me te gaan vervelen. Bovendien gaf het me vrije middagen, waarin ik mezelf in mijn eentje weer kon opladen.
En nu ben ik al weer tien jaar ambtenaar. Parttime, want buiten mijn drie werkdagen om heb ik nog heel veel andere dingen die ik belangrijk vind en waar ik tijd aan wil kunnen besteden. Zoals het een rechtgeaarde ADHD-er betaamt.

Verder heb ik in de loop van de laatste jaren ook geleerd dat ik geregeld (liefst één keer per week) een dagje moet hebben zonder planning. Een dagje voor mezelf. Vaak doe ik heel veel op zo'n dag, maar even zo vaak doe ik op zo'n dag helemaal niks. Het liefst ben ik op zo'n dag ook gewoon alleen thuis.

Mijn diagnose kreeg ik acht jaar geleden. Toen ik 43 was. Ik was er helemaal verbaasd over, maar het betekende wel dat er heel veel eigenschappen ineens onder één paraplu kwamen. Ik veranderde niet, ik ben nog steeds dezelfde mens als voor die tijd. Maar ik weet nu van een aantal dingen, waarom ik zo ben. Waarom ik zo doe.

Mijn impulsiviteit bijvoorbeeld. Je koopt dan een dak-caravan die niet op je huidige auto past, maar je krijgt binnenkort een auto van de zaak waar hij wel op zal passen. Alleen was dat weer een model waar hij toch ook niet op paste. Dus na twee jaar in de kelder van vrienden, moest hij toch weer verkocht worden (met flink verlies natuurlijk). En we houden helemaal niet van kamperen!

Maar diezelfde impulsiviteit maakt dat ik hier nu al een paar jaar columns doe. Want toen Joop me dat vroeg na de vorige ADHD-uitzending, zei ik natuurlijk volmondig ja. Voordat ik er over nadacht of ik dat wel kon. Gelukkig lijkt het aardig te lukken tot nu toe.

Ik heb dus nooit zo heel veel last van mijn adhd gehad. Wel zo af en toe van een dpressie en van een burnout, maar dat dat ook verband hield met de adhd, dat wist ik niet. Ik was zo'n typische hardloper. Ik liep mezelf keer op keer dood.

Waar ik ondertussen wél altijd last van had, dat waren wat zo vriendelijk heet 'heftige stemmingswisselingen'. In mijn geval in het bijzonder driftbuien en paniekaanvallen. Temperamentvol kun je het ook noemen. Drama queen heb ik ook weleens gehoord. Maar hoe je het ook noemt: het is niet leuk. Drift kost heel veel. Van mijzelf heel veel energie om te beginnen, maar vooral ook relaties. Banen, vriendschappen, goodwill. Maar drift is ook vooral heel moeilijk bespreekbaar. Zelf was ik altijd blij als het over was (en ik was altijd heilig er van overtuigd dat dit toch echt de laatste keer was, echt echt) en andere mensen waren bang om er over te beginnen. Bang dat ik dan weer kwaad zou worden (wat natuurlijk niet altijd geheel en al ondenkbaar was).

Vijftig jaar lang - zolang als ik me kan herinneren - had ik driftbuien. De ene periode erger dan de andere. Als het goed met me gaat, dan heb ik nergens last van. Maar in slechte tijden, bij depressies of problemen op mijn werk, dan had ik er veel meer last van.

Vorig jaar was t weer eens zo ver. Al wat langer natuurlijk. Nooit toegeven dat 't slecht met je gaat, Schouders eronder en doorbijten.

Maar toen ik PsyQ belde vorig jaar, was ik zo ver dat ik per week zo'n drie tot vier slechte dagen had. Met huilbuien, driftbuien, paniekaanvallen.

En toen zei de psychiater (die ik Vish mocht noemen omdat Akhbarkanzadeh onuitspreekbaar was en met wie ik de eerste twee keer bijna vocht tussen mijn huilbuien door) dat ik een depressie had en dat het misschien slim was om daar eerst iets aan te doen. Ook daarover hebben we weer twee sessies gevochten (gelukkig is hij net zo eigenwijs als ik) maar toen gaf ik toe. Geef me maar medicijnen dan.

En voor t eerst van mijn leven ben ik iets gaan slikken. Tegen de depressie, maar wel een middel wat ook gelijk helpt tegen ADHD-verschinselen.

En dat middel sloeg aan. Zo goed, dat driftbuien eigenlijk niet meer voorkomen. En huilbuien ook niet. En omdat het goed met me gaat, heb ik ook minder last van de echte adhd problemen. Ik kan me weer beter concentreren, ik ben minder met 12 dingen tegelijk bezig.

Het is net of ik in mijn hoofd een zwaardere stop heb zitten. Geen 12 volt meer, maar 16. Als je nu de wasmachine en de droger aan hebt staan, dan kan de afwasmachine ook nog aan en er gebeurt nog niks. Als je dan ook nog het koffiezetapparaat of de mixer aan zet, dan wordt het wel een beetje druk, maar de stop is nu zo sterk dat ie niet meer zomaar doorslaat.

Na vijftig jaar is dat een ander leven. En als mensen op deze manier met medicijnen geholpen kunnen worden omdat er in hun hersenen een iets andere bedrading zit, dan ben ik absoluut voor.

ADHD komt steeds vaker voor. Ja en? Diabetes type II ook. Moeten we dan tegen mensen die daarvoor pillen slikken of insuline spuiten maar zeggen: stel je niet aan, het is maar een modeziekte, ik ben ook weleens bibberig?

Christa, mei 2008

No feedback yet

Een plekje waar ik al mijn columns kwijt kan, oud en nieuw. De meeste zijn columns die ik gemaakt heb voor Radio Discus.

Columns

Search

XML Feeds

blog software